Je bent hier:

U bent hier

Werken in de ziekenhuisschool

Bednet maakt deel uit van POZILIV (Platform van Onderwijs aan Zieke Leerlingen in Vlaanderen). Onderwijs aan zieke kinderen is een succesverhaal als vele partners samenwerken. In het kader van Rode Neuzen Dag gingen we langs bij Kris Van Lent, orthopedagoge in de ziekenhuisschool van het UZ-Leuven.

“Als je ziet hoe kinderen hier binnen komen en hoe ze hier weer buiten gaan.” 

Rode Neuzen Dag staat in teken van het mentaal welbevinden van jongeren. Kris Van Lent weet als geen ander hoe belangrijk dit is. Ze werkt al 4 jaar samen met leerkrachten rond en met zieke leerlingen in het UZ-Leuven. De jongeren die Kris opvolgt verblijven meestal omwille van psychische kwetsbaarheid in Gasthuisberg of Kortenberg. Ondanks het feit dat ze jongeren steeds ontmoet tijdens een moeilijk moment in hun leven doet ze haar job in de ziekenhuisschool dolgraag. ‘Het feit dat we samen kleine - soms ook grote- stappen kunnen zetten geeft me ongelooflijk veel voldoening.  Als je ziet hoe kinderen hier binnen komen en hoe ze hier weer buiten gaan...” 

Open bloeien

“Een tijdje geleden kwam er een meisje getraumatiseerd binnen. Ze had vaak herbelevingen waardoor ze zo overstuur geraakte dat ze niemand meer toeliet om haar te helpen. Ze bracht haar dagen onder een dekentje door en leek verder tot niets in staat. Van haar ouders wisten we dat ze graag las, dus lazen de leerkrachten van de ziekenhuisschool dagelijks voor terwijl zij zich afsloot onder haar deken. Langzaam maar zeker was er weer contact en bloeide ze terug helemaal open dankzij de intensieve begeleiding in Gasthuisberg maar ook dankzij het sterke lerarenteam van de ziekenhuisschool. We spraken haar aan op haar interesses en talenten en schakelden haar in in onze kleuterklas waar ze als hulpjuf optrad. Dat gaf haar zelfvertrouwen een grote boost en zo was ze vertrokken. Zo zijn er veel verhalen. Je voelt dat kinderen sterker worden, weer zelfvertrouwen krijgen. Dat drijft ons allemaal hier.

Les op maat van de jongere

Als jongeren mij vragen wat ik juist doe leg ik eenvoudig uit:  ‘ik help jou en jouw leerkrachten en ik denk na hoe we jou kunnen helpen om zo veel mogelijk bij te leren”. Ik bekijk dus samen met leerkrachten hoe zij hun manier van lesgeven kunnen afstemmen op wat zieke jongeren nodig hebben, in het ziekenhuis maar ook in de thuisschool. Ik ondersteun leerkrachten dus om op maat van het kind te werken. Dat doe ik tijdens de klassenraden die ik leid in de ziekenhuisschool maar ook op klassenraden in thuisscholen. Elke leerling die naar de ziekenhuisschool komt, heeft hier een eigen klastitularis. Samen met die titularis ga ik regelmatig naar klassenraden op thuisscholen om te bespreken welk schools programma realistisch is voor de opgenomen jongere. We proberen voor alle jongeren een programma te bekomen dat hun kansen op slagen, ondanks de opname,vergroot. Heel wat leerstof kan bv. omgezet worden in taken of bepaalde stukken leerstof kunnen wegvallen. 

In zichzelf leren geloven

Ik zie zo vaak jongeren die niet geloven dat ze iets kunnen. Ze hebben vaak al heel wat  schooluitval achter de rug. Op school is heel veel mislukt (slechte resultaten, moeilijk gedrag,...). Ze geloven niet dat ze nog iets waard zijn. In de ziekenhuisschool proberen we hen dagelijks vleugels te geven door hen kleine successen te laten ervaren. Daarvoor werken we erg op maat: wat zijn de passies van de jongere, waar haalt hij zijn energie uit? We zoeken samen uit waarin zij willen groeien. HIer zetten we dan op in tijdens de lessen in de ziekenhuisschool. Sommigen willen samenvattingen leren maken om de leerstof beter te verwerken. Anderen willen graag met de handen leren werken en die kunnen aan de slag in ons atelier. En soms willen jongeren leren om zichzelf af te grenzen, om de leerstof te leren loslaten ‘s avonds en niet te blijven studeren. 

Mijn boodschap naar jongeren is dan telkens: “Geloof in jezelf en wat je kunt! Je kan veel meer dan je denkt”. We proberen de jongeren te versterken, zonder als therapeut op te treden. We willen die warme persoon zijn die hen mee probeert te dragen en vooruit probeert te helpen. Ik zie ook veel jongeren die een opleiding volgen die ze totaal niet graag doen of té hoog gegrepen is omdat ze denken dat BSO minderwaardig is, een echte ziekte van de maatschappij. Ze willen wel van richting veranderen maar zij -of hun ouders- denken: “Het is máár BSO”. Ga voor wat je zelf leuk vindt en graag doet en niet voor wat hoogst aangeschreven staat!

Experimenteer-ruimte

In de ziekenhuisschool krijgen de kinderen individueel les, wat maakt dat de druk van de klasgroep wegvalt en het lestempo kan aangepast worden. De schooldruk valt deels weg.  Ik zeg altijd: “Profiteer ervan dat je hier alleen zit, je kan vragen leren stellen als je iets niet begrijpt, je kan op jouw tempo de leerstof verwerken’. Want voor een leerkracht op een reguliere school is het niet evident: in elke klas zitten zorgleerlingen. Ik raad jongeren aan om hier zo veel mogelijk nieuwe dingen te leren om ze later te gebruiken in de klas. 

Hoe we hier omgaan met schoolfobie is een mooi voorbeeld van hoe de ziekenhuisschool een experimenteer-ruimte kan zijn. Met kleine stappen laten we jongeren terug wennen aan het leven op school. In eerste instantie zijn we blij dat de jongere gewoon even langs komt, later willen we dat leerlingen langer blijven en ook echt schoolse kennis gaan verwerven. Ook het leren omgaan met medeleerlingen kan een doel zijn. Naarmate de opname vordert zullen we ook inzetten op herintegratie in de thuisschool. Stap voor stap slagen we er soms in om leerlingen terug voldoende zelfvertrouwen te geven om weer aan te sluiten in hun oude klas. Jammer genoeg lukt dat niet voor iedereen, maar dan gaan we met hen op zoek welke mogelijkheden er nog wel zijn om via alternatieve trajecten toch een diploma te behalen. We motiveren die jongeren om hun eerste stappen naar de ziekenhuisschool te zetten.

Afscheid nemen

Hier zijn heel veel succesverhalen maar het is helaas ook vaak een geploeter. Sommige kinderen leven in moeilijke thuissituaties waardoor hun functioneren erg bemoeilijkt wordt en schoollopen geen prioriteit meer is. Het is niet makkelijk om impact te hebben op de thuissituatie, hoe de jongere of de hulpverlening ook vecht. Je moet jongeren dan ook soms helpen rouwen over dingen die helaas niet meer tot de mogelijkheden behoren. . Soms wil dat zeggen dat ze afstand moeten doen van hun studierichting of hun school. Dat kan moeilijk zijn. Soms zien we ook jongeren die moeten leren leven met een omgeving die onvoldoende kan tegemoetkomen aan wat zij nodig hebben om zorgeloos groot te worden. Daar kunnen wij als school weinig aan doen, maar de therapeuten van het ziekenhuis proberen hen daarin wel te ondersteunen.

Ook moeten we jongeren soms begeleiden in het afscheid nemen van hun vroegere toekomstplannen ten gevolge van hun (nieuwe) beperking. We begeleidden bv. een jongen die elektromechanica studeerde. Hij raakte verlamd na een ongeval. Hij wilde absoluut met zijn handen werken maar dat ging niet meer. We hebben samen gezocht naar alternatieve richtingen voor hem, zijn scholen gaan bezoeken en schreven hem uiteindelijk in in de richting grafische media. Een computer met oogherkenningssoftware helpt hem nu om de computerprogramma’s te bedienen waarmee er op school gewerkt wordt.  

We hadden ook een meisje dat na een chemo haar sterke studierichting niet meer aankon omwille van concentratieproblemen. Het was uiteraard niet gemakkelijk om afstand te doen van haar vorige studierichting maar we zochten binnen haar interesseveld naar een richting met meer praktijklessen.

Maar het allerergste blijft natuurlijk kinderen verliezen...  Je moet kunnen zien dat de kleine dingen die je doet iets voor iemand betekenen. Blij zijn met goede momenten die je iemand hebt gegeven, tevreden zijn met kleine stappen die je leerlingen helpt zetten.

Sterk team

We hebben een groot hecht en stabiel team in de ziekenhuisschool. We kunnen bij elkaar terecht tijdens moeilijke momenten. Als er kinderen overlijden is er ruimte voorzien om het afscheidsmoment of de begrafenis bij te wonen. Daar wordt heel organisch mee omgegaan. Het leerkrachtenteam hier heeft ook veel ervaring. Er is een grote openheid om van elkaar te leren, raad te vragen. Ik ben er ook om hen te steunen en dat doe ik ontzettend graag. 

Meer info: https://www.kuleuven.be/uzschool